मध्यपूर्व द्वन्द्वका कारण एशियाली एयरलाइन्समा बढ्दो जोखिम, सञ्चालन खर्च र बीमा क्षेत्रमा दबाब

काठमाण्डौ । मध्यपूर्वमा जारी द्वन्द्वका कारण एशियाभरका एयरलाइन्सहरूले जटिल र परिवर्तनशील जोखिम वातावरणको सामना गरिरहेका छन्। अमेरिका र इरानबीच दुई साताको अस्थायी युद्धविराम भएपछि केही समयका लागि राहत मिले पनि समग्र प्रभाव अझै कायम रहेको विज्ञहरूले बताएका छन्।

एओनका एशिया क्षेत्रीय उड्डयन प्रमुख स्टिफन रुडम्यानका अनुसार सबैभन्दा प्रत्यक्ष प्रभाव उडान मार्गमा परेको छ। खाडी क्षेत्र तथा मध्यपूर्वका केही हवाई क्षेत्रहरू उच्च जोखिममा परेपछि वा प्रतिबन्धित भएपछि एयरलाइन्सहरूले वैकल्पिक मार्ग प्रयोग गर्न बाध्य भएका छन्। यसका कारण उडान समय लम्बिने, इन्धन खपत बढ्ने र केही लामो दूरीका उडानमा यात्रु वा कार्गो क्षमता सीमित गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना भएको छ।

रुडम्यानका अनुसार यस्ता परिवर्तनले विशेषगरी युरोप–एशिया र अफ्रिका–एशिया मार्गहरूमा दीर्घकालमा सञ्चालन खर्च बढाउने मात्र होइन, विमान र चालकदलको उत्पादकत्वमा समेत असर पार्नेछ।

यसबीच एयरलाइन्सहरूले अत्याधुनिक डेटा र डिजिटल उपकरणहरूको प्रयोगलाई तीव्र बनाएका छन्। आधुनिक उडान योजना प्रणालीहरूले वास्तविक समयका नोटिस टु एयर मिसन हवाई क्षेत्र प्रतिबन्ध, मौसम तथा सुरक्षा सूचनाहरू समेटेर सुरक्षित, समय–सचेत र लागत प्रभावकारी मार्ग छनोट गर्न सहयोग पुर्‍याइरहेका छन्।

बीमा क्षेत्रमा पनि यसको प्रभाव स्पष्ट देखिएको छ। विशेषगरी ‘वार–रिस्क’ र ‘पोलिटिकल भायोलेन्स’ बीमामा प्रिमियम बढ्ने प्रवृत्ति देखिएको छ। बीमाकर्ता र ब्रोकरहरूले एयरलाइन्ससँग मिलेर जोखिम व्यवस्थापनका आधारमा अनुकूलित बीमा कार्यक्रमहरू विकास गर्न थालेका छन्।

रुडम्यानले थपे, ‘केही अवस्थामा एयरलाइन्सहरूले क्याप्टिभ बीमा संरचना र ‘प्यारामेट्रिक’ समाधानहरूमा पनि रुचि देखाएका छन्, जसले अचानक हवाई क्षेत्र बन्द हुँदा वा उडान स्थगित हुँदा हुने आर्थिक क्षति न्यूनीकरण गर्न मद्दत पुर्‍याउँछ।’

सिंगापुर केन्द्रित उड्डयन बीमा बजारमा पनि मुख्य प्रभाव ‘वार–रिस्क’ र राजनीतिक हिंसा कभरमार्फत देखिएको छ। द्वन्द्व नजिकका मार्गहरूमा सञ्चालन गर्ने उडानहरूका लागि थप कडाइ, सीमित कभर तथा उच्च प्रिमियम लागू हुने प्रवृत्ति बढ्दै गएको विश्लेषकहरूले बताएका छन्।